biglogo archivum

 

Ciągle z trudem przebija się wiedza na temat ważnego wydarzenia sprzed stu lat, jakim było przyłączenie do niepodległej Polski skrawków Spisza i Orawy.

Choć w oczywisty sposób nasuwa się skojarzenie o podobnym znaczeniu zjednoczenia z ojczyzną ziem nadmorskich i terenów podtatrzańskich, to na południu zabrakło uroczystego aktu zaślubin. Stało się tak dlatego, że wszystkie państwowe siły były latem 1920 r. zaangażowane w obronę bytu państwowego w wojnie z bolszewikami. Zgodnie z hasłem "wszystko dla frontu" odstąpienie na Orawie, Spiszu i śląsku Cieszyńskim od plebiscytu narodowościowego, który zapowiadał się korzystnie dla Polski było ceną zwycięstwa w Bitwie Warszawskiej. O zawiłościach polskiej historii mówiono na  spotkaniu w Domu Polskim. 

16 lutego w budapeszteńskim Domu Polskim, Filia POKO ( Óhegy 11 ) z okazji 100. rocznicy  przyłączenia części Orawy do niepodległej Polski zorganizowała  promocję Gminy Lipnica Wielka. Obecny był ambasador RP na Węgrzech prof. Jerzy Snopek wraz z małżonką, Regina Jurkowska z MSZ w Warszawie, rzecznik narodowości polskiej w ZN Węgier dr Ewa Słaba Rónayné, proboszcz Polskiej Parafii Personalnej na Węgrzech ks. Krzysztof Grzelak SChr, a z Polski przyjechała delegacja Gminy Lipnica Wielka z wójtem Mateuszem Lichosytem na czele. Prezentacji towarzyszyło stoisko promocyjne gminy, stół regionalny i muzycy Zespołu Arva. Do 19 marca w Domu Polskim w Budapeszcie czynne będą wystawy " Orawa 1918-24" i "Eugeniusz Stercula -Polak i Węgier". Prezentację poprzedziła msza święta w Kościele Polskim.   

Lipnica Wielka - gmina wiejska u podnóża Babiej Góry w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim.  Leży w historycznym rejonie Orawa.

Siedzibą gminy jest wieć Lipnica Wielka, której  początki osadnictwa datują się na 1606. Do końca I wojny światowej Lipnica Wielka pod węgierską nazwą Alsólipnicza (Lipnica Dolna) pozostawała w granicach Królestwa Węgierskiego, wchodząc w skład komitatu orawskiego, z siedzibą w Dolnym Kubinie. Pod względem administracji powiatowej i sądownictwa należała do obwodu trzciańskiego, a kościelnej - do diecezji spiskiej. Po podziale Orawy między Polskę i Czechosłowację w 1920 część wsi Lipnica Wielka pozostała w Czechosłowacji. Do Polski przyłączono dopiero w 1924, na zasadzie wymiany terytoriów - Polska oddała wsie Głodówka (Hladovka) i Sucha Góra (Sucha Hora).

(b. fot. B.Pál) 

 

Kontakty

Ogólnokrajowy Samorząd Polski na Węgrzech
1102 Budapest, Állomás u. 10.
tel: 36-1/261-1798, 36-1/260-7298
fax: 36-1/909-28-56
e-mail: olko@polonia.hu 

Rzecznik narodowości polskiej

Dr. Rónayné Słaba Ewa
Lengyel Nemzetiségi Szószólói Iroda
1055 Budapest, Kossuth Lajos tér 1-3.

 

Początek strony